De toekomst van ons pensioen

Februari 2010 De commissie Toekomstbestendigheid Aanvullend Pensioenregelingen – in verband met haar voorzitter Prof. Dr. Kees Goudswaard ook wel bekend als de “Commissie Goudswaard” – heeft op 27 januari haar bevindingen aan minister Donner kenbaar gemaakt. Het meest in het oog springende punt in het rapport is de conclusie dat de pensioenen onbetaalbaar worden.

De vergrijzing van de Nederlandse (beroeps)bevolking heeft tot gevolg dat pensioenfondsen steeds meer geld moeten uitkeren aan de bij hun aangesloten gepensioneerden waardoor de "spaar- en beleggingspot" van de pensioensfondsen afneemt, terwijl bovendien vanuit de actieve beroepsbevolking onvoldoende inkomsten worden ontvangen om dat verlies op te vangen. Daardoor hebben pensioenfondsen steeds minder speelruimte om eventuele schokken op de financiële markten op te vangen. De huidige wereldwijde economische crisis heeft de kwetsbaarheid van het stelsel nog maar eens aangetoond. Pensioenfondsen zijn op dit moment druk doende met het maken van plannen om de negatieve gevolgen van die crisis te herstellen.

De commissie draagt in haar rapport de minister suggesties aan om ondanks de vergrijzing het door de Nederlandse samenleving geprezen pensioenstelsel overeind te houden. Maar dat zijn geen halve maatregelen. Volgens voormelde commissie zouden de pensioenpremies met zo'n vijftig procent omhoog moeten om de huidige niveaus te garanderen. Probleem is echter dat er geen rek meer in de premies lijkt te zitten. Daardoor is het wellicht beter om te kijken naar de mogelijkheid tot het verlagen van de pensioenen, aldus de commissie.

Minister Donner wil dit jaar een besluit nemen hoe pensioenen meer veiliggesteld kunnen worden. De minister heeft zich daarvoor al door twee andere commissies laten adviseren. Ten eerste is er de Commissie Beleggingsbeleid en Risicobeheer Pensioenfondsen onder leiding van professor Jean Frijns, ook wel bekend als "Commissie Frijns". De tweede adviescommissie is de Commissie Don, die onder leiding staat van voormalig CPB-directeur Henk Don. Deze commissies hebben onder meer, kort gezegd, gewaarschuwd voor risico's en te hoge verwachtingen in de beleggingen door de fondsen.